vrijdag 27 februari 2015

Het innerlijk oor van de musicus en de kracht van zingen

Een opmerking die ik over muziekles weleens gehoord heb is dat deze pas succesvol is als je beter leert spelen wat je hoort. Nu is het interessant om in 1 zin de kwaliteit van de muziekles te kunnen vatten maar in dit geval wil ik graag de nuance eens opzoeken met die zin als uitgangspunt.
Wat de zin mijns inziens betekent is dat je in het proces van muziek maken werkt vanuit je klankvoorstellingsvermogen. Ook veel niet-musici maken regelmatig gebruik van dit vermogen; een liedje blijft in je geheugen hangen en je kunt het na verloop van tijd bijvoorbeeld fluiten tijdens het fietsen. Bij sommige stukken is het zelfs zo dat je melodie, begeleiding, bas en drums allemaal in gedachten kunt horen.
Je zou kunnen zeggen dat een mooie invulling van gitaarles kan zijn als je vanuit die situatie leert alle tonen die je in gedachten hoort op je gitaar te spelen. Maar wat nu als je noten leest of tabulatuur leest? En hoe zit dat bij improvisatie? Eigenlijk blijft hetzelfde ideaalbeeld van kracht; bij het zien van een notenbeeld hoor je de muziek in gedachten en je vingers creeeren dat op je instrument. Het is net als het lezen van een roman. Je hoort een stem in gedachten die het aan jou voorleest. Zelfs als er een drukfout staat lees je er zonder problemen overheen. Bij het improviseren veroorzaken je vingers de klanken die je in je hoofd hoort. Je denkt en creeert dus in gedachten de klank en de vingers volgen.

Bovenstaande gedachtengang heeft gevolgen voor de vraag hoe je oefent:
Ben je een beginner dan zal de aanblik van noten niet direct klank in je gedachten oproepen. Vaak zul je in het begin druk genoeg zijn met zaken als het vertalen van een noot in een vingerzetting en het bijhouden van de tel in de maat. Het echte musiceren ontstaat pas als je het liedje steeds beter gaat beheersen en je meer ruimte in je concentratie over hebt voor de klank.
Het werken met liedjes die je - van klank - al kent heeft mijn voorkeur. Hoewel dit natuurlijk niet altijd mogelijk is. Zeker in de eerste paar lessen waar je mogelijkheden nog heel beperkt zijn.
Wanneer je leert improviseren zul je in het begin moeite hebben je aan de juiste ladder(s) te houden en het zal wel even duren voordat je hele melodieen kunt spelen. Maar houd ook hier in gedachten dat als je vingers de weg weten de vervolgstap is om in klank te gaan denken.

Een heel goede stap om te zetten zou zijn om alles wat je speelt ook te leren zingen. Bij zang ben je volledig aangewezen op je klankvoorstelling. Dus meezingen met een liedje dat je leert van noten, meezingen tijdens je improvisatie kan je helpen in te schatten hoe evenwichtig je een stuk muziek hebt ingestudeerd.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten